Communities als stimulerend voorbeeld van kennisdeling tussen wetenschap en praktijk

Kennisvalorisatie

De AWVB zet onder andere ‘communities of practice’ in om kennisdeling en samenwerking tussen wetenschap en zorgpraktijk te bevorderen. In 2025 werd een vijfde community opgericht - Eigen regie & ervaringsdeskundigheid - en vond een verkennende evaluatie plaats onder de deelnemers van alle communities. De evaluatie vormt een belangrijke basis voor het doorontwikkelen van de communities in 2026.

Met de start van de community Eigen regie & ervaringsdeskundigheid in 2025 zijn er binnen de AWVB momenteel vijf communities ingericht. Andere thema’s zijn E-health, Familie, Complexe zorg en Mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking ((Z)EMB). Deze thema’s sluiten nauw aan bij actuele en urgente vraagstukken in de zorgpraktijk én bij lopend onderzoek binnen de AWVB. In de communities delen onderzoekers van de AWVB proactief en laagdrempelig hun actuele bevindingen met zorgprofessionals, mensen met een verstandelijke beperking en hun naasten - verbonden aan de partnerorganisaties van de AWVB. Andersom krijgen de onderzoekers vanuit de communities waardevolle input uit de praktijk, die hen helpt bij het formuleren van nieuwe onderzoeksvragen en het ontwikkelen van nieuwe kennis. Op deze manier draagt de AWVB bij aan het beter benutten en toepassen van wetenschappelijke kennis in de dagelijkse zorgpraktijk.

Evaluatie
Om inzicht te krijgen in de waarde van de communities en mogelijke verbeterpunten, is in 2025 een verkennende evaluatie uitgevoerd onder deelnemende zorgprofessionals, mensen met een verstandelijke beperking en naasten. Zij ervaren de communities als een waardevol platform voor kennisdeling, reflectie en ontmoeting, waarin wetenschappelijke inzichten, praktijkervaringen en ervaringskennis samenkomen. Hoogleraar Petri Embregts van de AWVB: “Daarnaast zijn de communities binnen de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking vooral kansrijk wanneer zij interactief van aard zijn en actief worden verbonden met de dagelijkse zorgpraktijk. Structurele terugkoppeling van opbrengsten binnen en buiten de community is daarbij een belangrijke voorwaarde voor duurzame impact.”

Communities zijn vooral kansrijk wanneer zij interactief van aard zijn en actief worden verbonden met de dagelijkse zorgpraktijk.
Petri Embregts, hoogleraar AWVB

Wetenschappelijke vraagbaak
Naast deelname aan de communities is het voor de aangesloten partnerorganisaties ook mogelijk om de AWVB te consulteren als wetenschappelijke ‘vraagbaak’. Deze consultatiefunctie dient als brug tussen praktische uitdagingen waar zorgprofessionals dagelijks tegenaanlopen en wetenschappelijke kennis. Zowel zorgprofessionals als mensen met een verstandelijke beperking en hun naasten kunnen gerichte kennisvragen direct voorleggen aan onderzoekers van de AWVB. De onderzoekers voorzien hen van advies op basis van wetenschappelijke inzichten.

In 2025 vonden diverse consultaties plaats om in de zorgpraktijk goed onderbouwde beslissingen te kunnen nemen. Zo adviseerden we over weerbaarheidstrainingen voor begeleiders, wat resulteerde in een subsidieaanvraag. Ook zochten we uit wat er bekend is over het geleidelijk vergroten van het aantal dagdelen onderwijs in een kinderdagcentrum via een onderwijszorgarrangement van kinderen met een verstandelijke beperking, en het effect hiervan op de zelfstandigheid en zelfredzaamheid van de kinderen. We beantwoordden vragen over therapie voor trauma bij mensen met een verstandelijke beperking en dachten mee over een onderzoek naar de ervaren tijdsdruk van zorgprofessionals in relatie tot aandachtige zorg. Tot slot voerden we gesprekken met externe partijen die graag meer wilden weten over de onderzoeksactiviteiten van de AWVB.