Zelfbepaling bij mensen met een (Z)EVMB

In de zorg voor mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking ((Z)EVMB) bestaan diverse methoden die - meer of minder specifiek - gericht zijn op het mogelijk maken en ondersteunen van zelfbepaling. Deze methoden zijn vaak ontwikkeld binnen een specifieke zorgorganisatie of context. Promovenda Pála Kúld van de AWVB achterhaalt de gemeenschappelijke en werkzame bouwstenen, over de grenzen van de verschillende methoden heen.

Met het onderzoek wil de AWVB in kaart brengen welke manieren er zijn om zelfbepaling van mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking te vergroten. Het gaat daarbij om het zelf nemen van beslissingen en maken van keuzes, in nauwe verbinding met hun omgeving. Kúld: “Het is belangrijk om wetenschappelijke, professionele en ervaringskennis te combineren om inzicht te krijgen in de werkzame bouwstenen die bijdragen aan het ondersteunen en vergroten van zelfbepaling in de zorg voor mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking.”

Literatuuronderzoek en focusgroepen
In 2022 deed Kúld een literatuuronderzoek naar uitgevoerde interventiestudies ter ondersteuning van zelfbepaling van mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking. Kúld: “Er is veel aandacht in de literatuur voor de manieren waarop zorgprofessionals en naasten mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking keuzes aanbieden. Dit gebeurt vooral via technologie en trainingen gericht op begeleiders en soms ook naasten. Daarnaast laat het literatuuronderzoek zien dat de meeste interventiestudies kleinschalig van aard zijn, terwijl er behoefte is aan grootschalig onderzoek om met meer stelligheid uitspraken te kunnen doen over de onderzoeksbevindingen.”

Pala Kuld
Het is belangrijk om inzicht te krijgen in de werkzame bouwstenen die bijdragen aan het ondersteunen en vergroten van zelfbepaling.
promovenda Pála Kúld

Naast het literatuuronderzoek organiseerde Kúld in 2022 focusgroep-bijeenkomsten met naasten en zorgprofessionals van mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking die thuis of in een zorginstelling wonen. Om te achterhalen wat volgens hen belangrijk is om mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking te ondersteunen op het gebied van zelfbepaling.

Als het onderzoek afgerond is, kunnen zorgprofessionals de resultaten gebruiken om meer ruimte te geven aan zelfbepaling in het leven van mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking. Kúld: “Het onderzoek is voor mij geslaagd als de resultaten in de praktijk gebruikt worden en mensen met een (zeer) ernstig verstandelijke en meervoudige beperking meer zelfbepaling ervaren.” 

Wil je meer weten over dit onderzoek? Klik dan hier.